Корице уџбеника

17. Савремени демографски процеси

Изабери решење задатка:

Задатак 9

Најважније из лекције

План-резиме

  1. Нагли раст светског становништва
    • За свега 30 година светска популација ће порасти за скоро три милијарде.
    • Проблеми: недостатак хране, воде, станова и посла, пренатрпани градови, загађење, гужве.
  2. Пренасељеност
    • Густина насељености није равномерна; пренасељени су делови Азије и Африке.
    • На тим континентима очекује се даљи раст броја становника.
    • Бангладеш – 1.116 ст/km², велике саобраћајне гужве.
  3. Европа – старење становништва
    • Предвиђа се смањивање броја становника и старење популације.
    • Узроци старења: опадање наталитета, низак морталитет (дужи живот), емиграција младих.
  4. Србија
    • Од пописа 1991. број становника непрекидно опада (9.778.991 → 8.306.717 у 2022).
    • Узроци: негативан природни прираштај и интензивна емиграција.
    • Пирамиде: 2017. најшира у средини; 2050. регресивна; 2100. најшира на врху → доминира старо становништво.
  5. Преглед теме Становништво
    • На Земљи око 8 милијарди људи; проучавају их географија становништва и демографија.
    • Густина насељености = број становника / површина; екумена и анекумена.
    • Природни прираштај = наталитет – морталитет.
    • Миграције: унутрашње/спољашње, сталне/сезонске/дневне, присилне/добровољне.
    • Структуре: биолошка (полна, старосна, расна) и друштвено-економска (верска, етничка, економска, образовна).
Нагли пораст популације – веома брзо повећање броја људи на Земљи, које покреће многе друге процесе.
Према прогнозама, светска популација ће за свега тридесет година порасти за скоро три милијарде.
  • Проблеми брзог раста – недостатак хране, пијаће воде, станова и радних места, пренатрпани градови, загађење и саобраћајне гужве.
Пренасељеност – стање када на неком простору живи превише људи у односу на његову величину.
Густина насељености није равномерна. Пренасељени су делови Азије и Африке, а на тим континентима се и у будућности очекује даљи пораст броја становника.
  • Бангладеш – једна од најгушће насељених држава света, са 1.116 ст/km²; позната је по великим саобраћајним гужвама као последици пренасељености.
Старење становништва – повећање удела старог, а смањење удела младог становништва.
За Европу се предвиђа смањивање броја становника и старење популације, иако број људи у свету расте.
  • Опадање наталитета – рађа се мање деце.
  • Низак морталитет – људи живе дуже.
  • Емиграција – исељавају се углавном млади.
Од пописа 1991. године број становника Републике Србије непрекидно опада.
  • Негативан природни прираштај – умре више људи него што се роди.
  • Интензивна емиграција – велико исељавање становништва у друге државе.
  • Попис 1991. године: 9.778.991 становник; попис 2022. године: 8.306.717 становника.
Полно-старосне пирамиде Србије – 2017. најшира у средини, основа ужа; 2050. уска основа, најшира у горњем делу (регресиван тип); 2100. најшира на врху, код старијих од 80 година.
Ако се садашњи процеси наставе, број становника ће опадати, а доминираће старо становништво.
Становништво – на Земљи живи око 8.000.000.000 људи; проучавају га географија становништва и демографија.
  • Густина насељености – број становника / површина.
  • Екумена – насељени део Земље; анекумена – ненасељени део.
  • Природни прираштај – наталитет – морталитет.
  • Миграције – свако кретање становништва: према територији унутрашње и спољашње, према трајању сталне, сезонске и дневне, према узроку присилне и добровољне.
Структуре становништва: биолошка (полна, старосна, расна) и друштвено-економска (верска, етничка, економска, образовна).
Најважније:
  1. Раст у свету: за тридесет година светска популација ће порасти за скоро три милијарде.
  2. Проблеми: брз раст изазива недостатак хране, воде, станова и посла, гужве и загађење.
  3. Пренасељеност: пренасељени су делови Азије и Африке, где се очекује даљи раст.
  4. Бангладеш: једна од најгушће насељених држава, 1.116 ст/km².
  5. Европа: очекује се смањивање броја становника и старење популације.
  6. Старење: изазивају га опадање наталитета, дужи живот и исељавање младих.
  7. Србија: од 1991. број становника опада због негативног природног прираштаја и емиграције.
  8. Будућност Србије: пирамида 2050. регресивног типа, 2100. доминира старо становништво.
  9. Преглед теме: густина насељености, природни прираштај, миграције и структуре становништва.

Савладај
домаћи
уз хиљаде решења, лекција и тестова: